Strzelanina w Krakowie: jak rozmawiać z dzieckiem i gdzie szukać pomocy

Co się stało

W sobotę 7 listopada około godziny 15 mężczyzna wjechał samochodem na Rynek Główny w Krakowie i strzelał do przypadkowych osób. Według komunikatu miasta i małopolskiej policji zginęło sześć osób, cztery kobiety i dwóch mężczyzn, a co najmniej piętnaście zostało rannych, w tym dwóch policjantów. Sprawca został postrzelony i zatrzymany.

Informacje wciąż się zmieniają, liczby mogą zostać uzupełnione. Nie podajemy szczegółów ataku ani danych sprawcy: ten tekst jest dla rodziców, opiekunów i nauczycieli, którzy muszą dziś porozmawiać z dziećmi.

Żałoba i szkoła

Prezydent Krakowa Łukasz Gibała ogłosił w mieście żałobę od niedzieli 8 do środy 11 listopada włącznie. Miejskie imprezy są odwołane, odwołano też wiele koncertów i spektakli. Rzecznik Prezydenta RP przekazał, że rozpoczęła się procedura ogłoszenia żałoby narodowej na 8 i 9 listopada.

Żałoba nie oznacza sama w sobie, że szkoły są zamknięte. Do wieczora 7 listopada nie ogłoszono odwołania zajęć w poniedziałek 9 listopada. Sprawdź wiadomości w e-dzienniku i na stronie szkoły: dyrekcja może zmienić plan dnia, przygotować spotkanie z psychologiem albo chwilę ciszy. Środa 11 listopada i tak jest dniem wolnym.

Jak rozmawiać z dzieckiem

Psycholodzy zajmujący się traumą u dzieci radzą, by nie udawać, że nic się nie stało. Dziecko najpewniej już coś słyszało od kolegów albo z telefonu, a milczenie dorosłych może sprawić, że wydarzenie wyda mu się jeszcze groźniejsze.

• Zacznij od pytania, co dziecko już wie. Słuchaj uważnie i spokojnie prostuj plotki i nieprawdziwe informacje.
• Mów prosto i zgodnie z prawdą, na miarę wieku. Nie musisz znać odpowiedzi na każde pytanie: „nie wiem” też jest uczciwą odpowiedzią.
• Na pytanie „czy to się może powtórzyć?” dziecko często naprawdę pyta „czy jestem bezpieczny?”. Powiedz, co Ty i inni dorośli robicie, żeby było bezpiecznie.
• Pokaż pomagających: policjantów, ratowników, lekarzy i zwykłych ludzi, którzy pomagali rannym.
• Ogranicz nagrania i zdjęcia z miejsca zdarzenia. Małe dzieci nie powinny ich oglądać wcale, starszym pomóż wyciszyć powiadomienia i zrobić przerwę od telefonu. Ogranicz je także sobie.
• Możesz pokazać własny smutek, ale razem z tym, co pomaga: rozmowa, spacer, zapalenie znicza, zwykły plan dnia.

Na co zwrócić uwagę w kolejnych dniach

W pierwszych dniach po takim wydarzeniu dzieci częściej mają kłopot z koncentracją i snem, bywają drażliwe, mogą nie chcieć rozstawać się z rodzicami ani wychodzić z domu. Wracają do tematu, nawet gdy próbują o nim nie myśleć. To typowe reakcje i zwykle słabną w ciągu kilku tygodni.

Jeśli trwają dłużej, narastają albo przeszkadzają dziecku w nauce i codziennym życiu, skontaktuj się z psychologiem szkolnym, poradnią psychologiczno-pedagogiczną albo lekarzem rodzinnym. Szczególnej uwagi potrzebują dzieci, które były w sobotę w centrum miasta albo znały kogoś z poszkodowanych.

Gdzie szukać pomocy

Kraków uruchomił bezpłatną pomoc psychologiczną dla mieszkańców, także dla świadków zdarzenia. Ogólnopolskie telefony wsparcia działają bezpłatnie.

• Miejski Ośrodek Interwencji Kryzysowej w Krakowie: 12 421 92 82.
• W niedzielę 8 listopada na miejscu: Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna nr 4, os. Kalinowe 18, tel. 12 644 18 85, oraz Poradnia nr 1, ul. Chmielowskiego 1, tel. 12 430 50 52. Od poniedziałku poradnie mają dodatkowe dyżury telefoniczne.
• 116 111: telefon zaufania dla dzieci i młodzieży (Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę).
• 800 12 12 12: Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka.
• 800 70 22 22: Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym; 116 123: poradnia telefoniczna dla osób w kryzysie emocjonalnym.
• 800 108 108: wsparcie dla osób po stracie i w żałobie (Fundacja Nagle Sami).
• 112: gdy zagrożone jest życie lub zdrowie.