Zwolnienie z egzaminu ósmoklasisty: ile punktów do liceum, gdy nie ma wyniku

Krótka odpowiedź

W rekrutacji do liceum, technikum i szkoły branżowej I stopnia można zdobyć 200 punktów, z czego 100 za egzamin ósmoklasisty. Uczeń, który z ważnego powodu został z egzaminu zwolniony, tych punktów nie traci. Szkoła przelicza wtedy na punkty jego oceny z języka polskiego, matematyki i języka obcego ze świadectwa ukończenia szkoły podstawowej.

Zasady są takie same w całej Polsce. Określa je § 8 rozporządzenia Ministra Edukacji z 3 kwietnia 2025 r. w sprawie postępowania rekrutacyjnego.

Kto może być zwolniony z egzaminu

Ustawa o systemie oświaty przewiduje kilka sytuacji. O zwolnieniu decyduje dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej (OKE), a nie szkoła ani rodzic.

• uczeń z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wydanym ze względu na niepełnosprawności sprzężone (inne niż z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym) — na wniosek rodziców, pozytywnie zaopiniowany przez dyrektora szkoły (art. 44zw ust. 2);
• uczeń, któremu szczególny przypadek zdrowotny uniemożliwia przystąpienie do egzaminu — na udokumentowany wniosek dyrektora szkoły, złożony w porozumieniu z rodzicami (art. 44zw ust. 4);
• uczeń, który z przyczyn losowych lub zdrowotnych nie napisał egzaminu z jakiegoś przedmiotu w terminie głównym i nie może przystąpić do niego także w terminie dodatkowym — zwolnienie z tego przedmiotu, w tym samym trybie (art. 44zz ust. 2);
• laureat lub finalista olimpiady przedmiotowej z wykazu ministra oraz laureat konkursu przedmiotowego o zasięgu wojewódzkim lub ponadwojewódzkim z przedmiotu egzaminacyjnego (art. 44zx).

Jak oceny zamieniają się w punkty

W pierwszych trzech przypadkach zamiast wyniku egzaminu liczą się oceny końcowe ze świadectwa:

• język polski i matematyka: celujący — 35 pkt, bardzo dobry — 30 pkt, dobry — 25 pkt, dostateczny — 15 pkt, dopuszczający — 10 pkt (za każdy z tych przedmiotów);
• język obcy nowożytny: celujący — 30 pkt, bardzo dobry — 25 pkt, dobry — 20 pkt, dostateczny — 10 pkt, dopuszczający — 5 pkt;
• jeśli uczeń uczy się dwóch języków obcych, z których przeprowadza się egzamin, liczy się wyższa ocena.

Dwa przykłady

Zwolnienie z całego egzaminu: bardzo dobry z polskiego (30 pkt), dobry z matematyki (25 pkt) i celujący z angielskiego (30 pkt) dają 85 punktów z możliwych 100. Do tego dochodzą zwykłe punkty za świadectwo: oceny z czterech przedmiotów (do 72 pkt), czerwony pasek (7 pkt), konkursy (do 18 pkt) i wolontariat (3 pkt). Oceny z polskiego i matematyki liczą się więc dwa razy: raz zamiast egzaminu, raz jako oceny ze świadectwa.

Zwolnienie z jednego przedmiotu: uczeń napisał polski na 70% (70 × 0,35 = 24,5 pkt) i angielski na 80% (80 × 0,3 = 24 pkt), a z matematyki został zwolniony i ma z niej dostateczny (15 pkt). Za część egzaminacyjną dostaje 63,5 punktu.

Laureaci i finaliści: najwyższy wynik i pierwszeństwo

Laureat lub finalista olimpiady przedmiotowej z wykazu oraz laureat wojewódzkiego lub ponadwojewódzkiego konkursu przedmiotowego nie pisze egzaminu z tego przedmiotu, a zwolnienie oznacza najwyższy wynik, czyli 100%. Z polskiego lub matematyki to 35 punktów, z języka obcego 30. Zwolnienie następuje na podstawie zaświadczenia, które uczeń przedkłada przewodniczącemu zespołu egzaminacyjnego w szkole.

Na tym nie koniec. Zgodnie z art. 132 Prawa oświatowego laureat lub finalista ogólnopolskiej olimpiady przedmiotowej i laureat konkursu przedmiotowego o zasięgu wojewódzkim lub ponadwojewódzkim są przyjmowani do szkoły ponadpodstawowej w pierwszej kolejności, przed liczeniem punktów, jeśli mają świadectwo ukończenia szkoły podstawowej i spełniają inne warunki danej szkoły (np. zaświadczenie lekarskie w technikum).

Co zrobić teraz

Egzamin ósmoklasisty w 2027 r. odbędzie się 10–12 maja, a termin dodatkowy 9–11 czerwca. Jeśli zdrowie lub niepełnosprawność dziecka mogą uniemożliwić mu pisanie egzaminu, porozmawiaj z dyrektorem szkoły jak najwcześniej: wniosek do OKE składa szkoła i musi on być udokumentowany.

Przygotuj orzeczenie poradni lub dokumentację lekarską. Pamiętaj też, że przy zwolnieniu każda ocena końcowa z polskiego, matematyki i języka obcego waży więcej niż zwykle, bo liczy się podwójnie. Punkty policzysz w kalkulatorze rekrutacyjnym NaukoMapy w dziale Narzędzia: zamiast procentów wpisz punkty z tabeli powyżej.