Indywidualny tok nauki od pierwszych miesięcy w szkole: MEN chce skrócić czas oczekiwania

Co proponuje ministerstwo

4 listopada 2026 r. MEN poinformowało, że skierowało do uzgodnień i konsultacji publicznych projekt rozporządzenia o indywidualnym programie i toku nauki. Zmienia on jeden przepis o tym, kiedy dyrektor może wydać zezwolenie.

Dziś zezwolenie można dostać po co najmniej roku nauki, a w uzasadnionych przypadkach po klasyfikacji śródrocznej. Według projektu standardem będzie zezwolenie po klasyfikacji śródrocznej, a w uzasadnionych przypadkach także przed nią. Uczeń nowo przyjęty do szkoły mógłby więc korzystać z tej formy już w pierwszym półroczu. Projekt nie podaje przykładów uzasadnionych przypadków.

Program i tok: czym się różnią

Indywidualny program nauki oznacza, że uczeń uczy się jednego, kilku lub wszystkich przedmiotów według programu dopasowanego do swoich uzdolnień. Program nie może obniżać wymagań obowiązujących w klasie.

Indywidualny tok nauki oznacza, że uczeń nie musi chodzić na obowiązkowe lekcje z danych przedmiotów tak jak inni. Może też w ciągu roku przerobić materiał dwóch lub więcej klas. Jest klasyfikowany na podstawie egzaminów klasyfikacyjnych.

Obie formy są dostępne na każdym etapie i w każdym typie szkoły. Korzysta z nich niewielu uczniów: według Systemu Informacji Oświatowej w roku szkolnym 2025/2026 indywidualny tok realizowało 378 uczniów, a indywidualny program 418. To co innego niż indywidualne nauczanie, które dotyczy dzieci, którym stan zdrowia utrudnia chodzenie do szkoły.

Co zostaje bez zmian

Projekt nie zmienia pozostałych zasad, a są one ważne dla rodziców:

• wniosek może złożyć uczeń (niepełnoletni za zgodą rodziców), rodzice, a także wychowawca lub nauczyciel danego przedmiotu za zgodą rodziców albo pełnoletniego ucznia;
• wniosek trafia do dyrektora przez wychowawcę, który dołącza opinię o możliwościach i osiągnięciach ucznia;
• potrzebna jest pozytywna opinia rady pedagogicznej i publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej;
• przy przerabianiu w jednym roku materiału więcej niż dwóch klas potrzebna jest też pozytywna opinia kuratorium, czyli organu nadzoru pedagogicznego;
• zezwolenie jest wydawane na czas określony, a dyrektor wyznacza nauczyciela-opiekuna;
• odmowa następuje w formie decyzji administracyjnej.

Od kiedy i co zrobić teraz

To projekt, jego treść może się jeszcze zmienić. Część instytucji ma na uwagi 14 dni, a część 30 dni od otrzymania pisma. Rozporządzenie ma wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia, ale daty ogłoszenia nie ma. Do wniosków złożonych i nierozpatrzonych przed tym dniem będą stosowane dotychczasowe przepisy.

Jeśli dziecko wyraźnie wyprzedza program:

• porozmawiajcie z wychowawcą i nauczycielem przedmiotu, czy lepszy będzie indywidualny program, czy tok;
• sprawdźcie, kiedy w szkole wypada klasyfikacja śródroczna, bo od niej już dziś można liczyć termin w uzasadnionych przypadkach;
• przed złożeniem wniosku zapytajcie dyrektora, czy nowe przepisy już obowiązują: złożenie wniosku wcześniej oznacza rozpatrzenie go na starych zasadach.